CBI® - BAMBOO Kids

CBI® - BAMBOO Kids is een cultuursensitief en trauma-geïnformeerd psychosociaal preventieprogramma voor kinderen van 6 tot en met 12 jaar die in Nederlandse asielzoekerscentra verblijven. Het programma is gebaseerd op de Classroom-Community-Culture Based Intervention (CBI®) en maakt gebruik van gestructureerde spellen, beweging, creatieve activiteiten en ontspanningsoefeningen. Het belangrijkste doel is het versterken van veilige hechting, vertrouwen, veerkracht, emotionele stabiliteit en hoop.

Het oorspronkelijke CBI®-programma werd ontwikkeld door dr. Robert Macy en Dr. Dicki Macy. In 2019 werd het programma in opdracht van GezondheidsZorg Asielzoekers (GZA) aangepast voor toepassing binnen het Nederlandse BAMBOO-programma. Dr. Tom Hendriks verzorgde de culturele en contextuele adaptatie, in samenwerking met prof. dr. Joop de Jong en de oorspronkelijke ontwikkelaars. Hierdoor sluit het programma aan bij de leefwereld, ervaringen en behoeften van jonge asielzoekers in Nederland.

BAMBOO Kids bestaat uit vijf bijeenkomsten van ongeveer twee uur:

Van angstig naar moedig
Kinderen leren dat angst een normale emotie is en ontdekken dat moed niet betekent dat je nooit bang bent, maar dat je leert omgaan met gevoelens van angst en spanning.
De kracht van samenwerking
Kinderen ervaren hoe samenwerking, verbondenheid en steun van anderen kunnen bijdragen aan plezier en een gevoel van veiligheid.
Trots op mijn sterke kanten
Kinderen ontdekken hun persoonlijke kwaliteiten en leren hoe hun sterke kanten kunnen bijdragen aan zelfvertrouwen, veerkracht en een positieve identiteit.
Dankbaar en tevreden
Kinderen staan stil bij positieve ervaringen en belangrijke mensen in hun leven. Zij oefenen met het herkennen en uiten van dankbaarheid en ervaren hoe vriendelijke woorden en gebaren positieve gevoelens kunnen versterken.
De kracht van doelen en plannen
Kinderen oefenen met hoopvol en toekomstgericht denken. Zij ontdekken hoe doelen en plannen richting, vertrouwen en motivatie kunnen geven. Het programma wordt feestelijk afgesloten met de uitreiking van een persoonlijk certificaat.

Iedere bijeenkomst kent een vaste, zorgvuldig gefaseerde structuur. Na een korte introductie en het bespreken van de veiligheidsregels begint de groep met een openingscirkel waarin ademhaling, beweging en onderlinge afstemming centraal staan. Vervolgens krijgen de kinderen eenvoudige psycho-educatie over het thema van de bijeenkomst. In het onderdeel Het Stille Verhaal kunnen zij door middel van tekenen en kleuren uitdrukking geven aan gevoelens en gedachten die soms moeilijk onder woorden te brengen zijn.

Daarna volgen actieve samenwerkingsspellen. Deze spellen helpen kinderen spanning los te laten, plezier te ervaren en opnieuw vertrouwen te ontwikkelen in zichzelf en anderen. Zij oefenen met samenwerken, keuzes maken, leiding nemen, anderen volgen en gezamenlijk doelen bereiken. Alle spellen hebben een win-winkarakter: niemand kan verliezen en deelnemen is belangrijker dan presteren.

Elke bijeenkomst eindigt met een afsluitingscirkel. Door middel van rustige ademhalings- en bewegingsoefeningen komen de kinderen opnieuw tot rust. Positieve zelfbevestigingen helpen hen de bijeenkomst met een veilig, kalm en positief gevoel af te sluiten. De herkenbare structuur biedt voorspelbaarheid en verkleint het risico dat kinderen tijdens of na intensieve oefeningen uit balans raken.

Binnen BAMBOO Kids is nadrukkelijk ruimte voor zowel positieve als moeilijke gevoelens. Kinderen worden niet gedwongen om over traumatische ervaringen te praten. Spel, beweging en creatieve expressie bieden hun veilige, grotendeels non-verbale manieren om emoties te herkennen, te uiten en te reguleren. De oefeningen zijn afgestemd op de leeftijd, het begripsniveau, de culturele achtergrond en de groepsdynamiek van de kinderen en kunnen met ondersteuning van een professionele tolk worden uitgevoerd.

BAMBOO Kids combineert daarmee een krachtgerichte benadering met trauma-geïnformeerde principes. Het programma richt zich niet uitsluitend op problemen of klachten, maar helpt kinderen vooral om opnieuw veiligheid, verbondenheid, zelfvertrouwen, plezier en hoop te ervaren.